Kargo ve Kurye Markası Hangi Sınıfta Tescil Edilir?

Kargo işinde marka en çok araç üzerinde, şube tabelasında ve gönderi barkodunda görünür. Bu üç yüzeyin arkasında ise taşımadan depolamaya, aracılıktan yazılıma uzanan farklı hizmetler bulunur ve hepsi aynı başlığa yazılmaz.

Taşımayı kim yapıyor: dağıtım hizmetinin sicildeki yeri

Bu sektörün omurgası, taşımacılık ile paketleme ve depolamanın toplandığı 39. sınıftır. Şehir içi motokurye dağıtımı, şehirler arası koli taşınması, gece dağıtımı, soğuk zincir gönderileri, yurt dışı sevkiyat, gümrükleme ve nakliye organizasyonu, ambar hizmetleri, gönderilerin depolanması ve paketlenmesi bu başlıkta değerlendirilir. Araç üzerindeki giydirmede, şube tabelasında ve gönderi etiketinde görünen adın dayanağı buradan kurulur. Kendi filosu olmayıp anlaşmalı kuryelerle çalışan firmalar da, taşıma taahhüdü kendi adına verildiği sürece aynı başlıkta durur.

Yan hizmetler ayrılır. Gönderilerin sayımı, iade yönetimi, sipariş toplama ve satıcı adına faturalandırma gibi işler reklam ve iş yönetimi hizmetlerinin bulunduğu 35. sınıfa yaklaşabilir. Kendi koli, zarf ve etiketini ürettirip satan firmalar için kâğıt ve ambalaj ürünlerinin yer aldığı 16. sınıf gündeme gelir. Kilitli teslim dolapları ya da terminal ekipmanı üreten yapılar ürün tarafında ayrı başlıklara düşer. Bir dağıtım ağının kataloğunda yan yana duran hizmetler bu şekilde birkaç sınıfa dağılır ve döküm yapılmadan liste kurulamaz.

Aracı platform, takip uygulaması ve şube ağı

Aracılıkla taşımanın ayrımı bu işte belirleyicidir. Göndereni bir taşıyıcıyla buluşturan, teklif toplayan ve komisyonla çalışan platformlar için satış ve aracılık tarafı öne çıkar; buradaki iş gönderiyi taşımak değil, taşıyacak kişiyi bulmaktır. Buna karşılık taşımayı kendi adına taahhüt eden yapı doğrudan taşımacılık başlığında kalır. Aynı şirket her iki modeli birlikte yürütüyorsa iki başlık da yazılır. Adını başka işletmecilere kullandırıp şube ve acente ağı kuran firmalarda ise işletme yönetimi tarafı sözleşmenin dayanağını oluşturur.

Teknoloji tarafında aynı ikili ayrım karşımıza çıkar. Alıcının telefonuna indirdiği gönderi takip uygulaması, kurye eline verilen mobil tarama aracı ve satıcının bilgisayarına kurulan program ürün sayılır; elektronik ürünlerle yazılımın bulunduğu 9. sınıfta değerlendirilir. Aynı işlevin kurulum gerektirmeden, tarayıcı üzerinden ve abonelikle sunulması, örneğin satıcılara açılan entegrasyon paneli ise teknolojik hizmetlerin yer aldığı 42. sınıfa girer. Yazılımını başka firmalara satan bir dağıtım şirketi, bu tarafı ayrıca düşünmediğinde kapsamın önemli bir bölümünü boş bırakmış olur.

Kargo dosyalarında en sık görülen kapsam hataları

İlk hata, franchise ve acente ağıyla büyüyen firmaların yalnız taşıma başlığında kalmasıdır; adı kullandırma ilişkisinin kendine ait bir dayanağı bulunmalıdır. İkincisi, hizmet adlarının hiç korunmamasıdır: hızlı teslimat paketine, aynı gün seçeneğine ya da iade programına verilen isimler zamanla firmadan daha çok tanınır hale gelir. Üçüncüsü, dağıtım noktası olarak çalışan esnafın tabelasında firma adının nasıl kullanılacağının hiç yazılmaması ve denetimsiz kullanımın zamanla ayırt ediciliği zayıflatmasıdır. Dördüncüsü, filoya ait araçlardaki eski logonun yıllarca değiştirilmeden kullanılmasıdır. Bu hatalar çoğu firmada bir arada görülür.

Diğer uçta liste gereksiz genişletilir. Yalnız şehir içi kurye hizmeti veren bir firmanın gıda, kozmetik, inşaat ve sigorta başlıklarını topluca eklemesi ödenecek bedeli artırır; güncel tutar TÜRKPATENT'in yayımladığı tarifeden teyit edilmelidir. Bundan ağır olanı, karşılığı bulunmayan başlığın beş yılın dolmasıyla kullanmama gerekçeli iptal talebine açılmasıdır. Ayrıca taşımacılık faaliyeti için aranan yetki belgeleri tamamen ayrı bir düzenlemenin konusudur ve tescil bunların yerine geçmez. Buradaki başlıklar reçete değildir; kesin liste başvurudan önce teyit edilmelidir.

Kapsamın inceleme, itiraz ve fiilî kullanım tarafındaki sonucu

Karşılaştırmanın sınırını dosyaya yazılan hizmet satırları çizer. Kargo, kurye, express, lojistik gibi işi doğrudan anlatan sözcüklerin tek bir firmanın tekeline geçmesi beklenmemeli, ayırt edicilik bütünden ya da özgün bir unsurdan doğmalıdır. Bu alanda köklü firmaların geniş kapsamlı tescilleri bulunduğundan yeni bir adın bunlarla kesişmesi olağandır ve araştırma yakın okunuşlu kayıtları da kapsamalıdır. Kapsamın gerçek faaliyete oturması, benzer adlı bir dağıtım firmasıyla karşılaşıldığında hangi başlığa dayanılacağını netleştirir. Yalnız birebir aynı yazılışa bakan bir ön inceleme burada eksik sonuç verir.

Yayımdan sonraki iki ay, üçüncü kişilerin itiraz edebileceği dönemdir. Tescil on yıl koruma sağlar ve süresi dolmadan yenilenerek sürdürülür. Bu süre boyunca listedeki her satırın arkasında fiilen taşınan bir gönderi, işletilen bir depo ya da satılan bir yazılım bulunmalıdır. Bir dönem denenip bırakılan depolama veya yurt dışı sevkiyat başlıkları, uyuşmazlık çıktığında karşı tarafın ilk sorgulayacağı yerdir. Araç üzerindeki giydirme ve şube tabelası ise kullanımın en somut kanıtını oluşturur ve dosyayı güçlendirir.

Sevkiyat dökümünden kapsam listesine giden sıra

İlk adımda firmanın fiilen ne yaptığı yazılır. Gönderi kendi filosuyla mı taşınıyor, anlaşmalı kuryeyle mi, depo hizmeti veriliyor mu, paketleme yapılıyor mu, yurt dışı sevkiyat var mı, satıcılara panel açılıyor mu, dağıtım noktası ağı kuruluyor mu. Yanına gelir kalemleri eklenir: taşıma bedeli mi, komisyon mu, abonelik mi. Böyle bir döküm tamamlandığında hangi başlığın zorunlu, hangisinin gereksiz olduğu kendiliğinden ortaya çıkar ve karar tahmine değil kendi sevk kayıtlarınıza dayanır. Aynı döküm, bayilik görüşmelerinde hangi hakkın devredildiğini anlatırken de doğrudan işe yarar.

Ardından, seçilen başlıklar üzerinden bir isim araştırması gelir. Kayıtlar üzerinden yapılan inceleme, yakın yazılışlı ya da kulakta aynı duyulan önceki markaları araç filosu giydirilmeden ve şube tabelaları hazırlanmadan önce ortaya koyar; gerekirse ad bu aşamada değiştirilir ve düzeltme en ucuz noktada yapılmış olur. Üçüncü adımda büyüme yönü konuşulur: yeni şehirlere açılma, yurt dışı hat kurma veya kendi yazılımını satışa sunma niyeti varsa ilgili başlıklar baştan alınabilir. Kesinleşmemiş hedefler bekletilir ve kapsam gerçekleştikçe genişletilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Kargo firması markası hangi sınıfta tescil edilir?

Gönderi taşınması, kurye dağıtımı, depolama ve paketleme 39. sınıfta değerlendirilir. Takip uygulaması ve entegrasyon paneli ayrı başlıklara girer.

Sadece aracılık yapan bir platform hangi sınıfa girer?

Taşımayı kendi adına taahhüt etmiyorsanız aracılık ve reklam tarafı öne çıkar. İki modeli birlikte yürütenlerde her iki başlık da alınır.

Acente ve şube ağı kuruyorsak ne değişir?

Adı başka işletmecilere kullandırmak iş yönetimi tarafını gündeme getirir. Bu başlık sözleşmenin dayanağı olduğu için baştan değerlendirilmelidir.