Turquality Nedir, Markaya Ne Sağlar?

Turquality, Türkiye kaynaklı markaların yurt dışında tanınır hâle gelmesini hedefleyen ve markalaşma giderlerinin bir bölümünü karşılayan bir destek programıdır.

Turquality Nedir ve Hangi İhtiyaca Cevap Verir

Turquality, Türkiye kaynaklı ürün ve hizmetlerin yurt dışında kendi markalarıyla tanınmasını amaçlayan bir devlet destek programıdır. Programın çıkış noktası, ihracatın uzun yıllar büyük ölçüde fason üretim ve başkasının markası üzerinden yürümesidir. Kendi markasıyla satış yapan bir işletmenin elde ettiği katma değer, aynı ürünü başkasının etiketiyle satana göre belirgin biçimde yüksektir; program bu farkı kapatmayı hedefler.

Bu nedenle destek yalnızca bir ihracat teşviki gibi kurgulanmamıştır. Marka konumlandırması, tasarım, kurumsal altyapı, mağazalaşma ve tanıtım gibi markalaşmanın bütününe yayılan gider kategorileri kapsama alınır. Programın yürütücüsü Ticaret Bakanlığıdır ve çerçeve, Bakanlıkça yayımlanan tebliğ ve genelgelerle belirlenir. Bu düzenlemeler zaman içinde değiştiği için kapsam, oran ve şartların her başvuru döneminde güncel metinden teyit edilmesi gerekir.

Marka Destek Programı ile Turquality Arasındaki Kademe Farkı

Destek sistemi tek kademeli değildir. Marka destek programı, yurt dışında markalaşma yolunda ilerlemek isteyen ancak henüz uluslararası ölçeğe ulaşmamış işletmeler için tasarlanmış giriş kademesidir. Turquality kademesi ise daha ileri bir aşamayı hedefler; burada işletmenin belirli bir kurumsal olgunluğa, yönetim yapısına ve hedef pazarlarda görünürlüğe ulaşmış olması beklenir.

İki kademe arasındaki fark yalnızca destek yoğunluğunda değil, işletmeden beklenen olgunluk düzeyindedir. Turquality kademesinde marka yönetimi, tedarik zinciri, finansal yönetim, insan kaynakları ve bilgi sistemleri gibi başlıkların belirli bir standarda taşınması aranır ve bu durum bağımsız bir inceleme çalışmasıyla değerlendirilir. Marka destek programında ilerleyen işletmeler zaman içinde üst kademeye geçiş için değerlendirilebilir; geçişin koşulları da yürürlükteki tebliğle belirlenir.

Başvuru İçin Aranan Genel Şartlar

Başvuruda aranan ilk şart, markanın Türkiye de tescilli olmasıdır. Bunun yanında, destek kapsamına alınacak markanın hedef pazar olarak gösterilen ülkelerde de tescilli olması ya da tescil başvurusunun yapılmış bulunması istenir. Bu şart programın mantığıyla doğrudan bağlantılıdır; korunmayan bir işaret üzerine yapılan tanıtım harcaması, o ülkede kalıcı bir marka değeri üretmez ve üçüncü kişilerin kullanımına açık kalır.

İkinci grup şart işletmenin yapısına ilişkindir. Başvuru sahibinin ilgili ihracatçı birliğine üye olması, faaliyet gösterdiği sektörle uyumlu bir geçmişi bulunması ve yurt dışı satış ile pazarlama faaliyetinin belgelenebilmesi beklenir. Üst kademede ayrıca kurumsal yönetim başlıklarında yapılan inceleme sonucunda yeterli bulunmak gerekir. Şartların ayrıntısı ve değerlendirme ölçütleri Bakanlık düzenlemeleriyle belirlendiğinden, başvuru öncesinde yürürlükteki metin esas alınmalıdır.

Desteklenen Gider Kalemi Kategorileri

Desteklenen giderler, markalaşmanın farklı katmanlarına karşılık gelen kategoriler hâlinde düzenlenir. Sınai mülkiyet tarafında yurt dışı marka tescili, yenileme ve marka korumasına yönelik hukuki danışmanlık giderleri yer alır. Tanıtım tarafında reklam, dijital pazarlama, fuar katılımı ve halkla ilişkiler faaliyetleri bulunur. Tasarım ve ürün geliştirme tarafında ise tasarımcı istihdamı ile tasarım ofisi giderleri kategorileri ayrıca tanımlanmıştır.

Bir diğer grup, yurt dışında fiziki varlık kurmaya yöneliktir; mağaza, ofis, depo ve reyon kiraları ile bunlara ilişkin kurulum ve dekorasyon giderleri bu kapsamda değerlendirilir. Buna ek olarak danışmanlık, belgelendirme ve test ile kurumsal altyapıya yönelik yazılım giderleri de kategoriler arasında sayılır. Her kategorinin destek oranı, üst sınırı ve süresi yürürlükteki tebliğle belirlenir ve dönemsel olarak değişebilir; bu nedenle planlama güncel metin üzerinden yapılmalıdır.

Destek Başvurusundan Önce Marka Altyapısı Kurulur

Turquality, markalaşmayı ve uluslararasılaşmayı birlikte hedefleyen kademeli bir destek programıdır. Marka destek programı giriş kademesi, Turquality ise üst kademedir. Başvuruda markanın Türkiye de ve hedef pazarlarda korunuyor olması aranır; yurt dışı tescil planı destek başvurusundan önce ele alınmalıdır. Desteklenen giderler sınai mülkiyet, tanıtım, tasarım, yurt dışı birim kiraları ve danışmanlık kategorilerinde toplanır. Oranlar ve şartlar Ticaret Bakanlığı tebliğleriyle belirlenir ve zaman içinde değişir.

Sıkça Sorulan Sorular

Turquality desteğine kimler başvurabilir?

Kendi markasıyla yurt dışında faaliyet gösteren ya da göstermeyi planlayan, ilgili ihracatçı birliğine üye Türkiye kaynaklı işletmeler başvurabilir. Markanın Türkiye de tescilli olması ve hedef pazarlarda tescil ya da başvurusunun bulunması aranır. Üst kademe için ayrıca kurumsal yönetim başlıklarında yapılan inceleme sonucunda yeterli bulunmak gerekir.

Turquality başvurusu için marka tescili şart mıdır?

Evet, marka tescili programın temel şartlarından biridir. Başvuruya konu markanın Türkiye de tescilli olması, ayrıca hedef pazar olarak gösterilen ülkelerde tescilli bulunması veya tescil başvurusunun yapılmış olması istenir. Bu nedenle yurt dışı tescil planının destek başvurusundan önce ele alınması, sürecin akışı bakımından belirleyicidir.

Turquality destek oranları sabit midir?

Sabit değildir. Destek oranları, üst sınırlar, süreler ve kapsama giren gider kalemleri Ticaret Bakanlığınca yayımlanan tebliğ ve genelgelerle belirlenir ve dönem dönem değiştirilir. Bu nedenle internette yer alan eski tarihli bilgiler yanıltıcı olabilir; başvuru ve bütçe planlaması yapılırken yürürlükteki güncel düzenleme esas alınmalıdır.