Tasarımınızı fuarda veya piyasada tanıttıktan sonra da tescil başvurusu yapabilirsiniz; ama bu esneklik her ülkede aynı değildir. Uzman ekibimiz hoşgörü süresini açıklıyor.
- Türkiye'de tasarımı kamuya sunmadan itibaren 12 aylık bir hoşgörü süresi tanınır.
- Avrupa Birliği'nde de benzer biçimde 12 aylık bir hoşgörü süresi uygulanır.
- Bazı ülkelerde bu süre yok veya daha kısadır; bu nedenle erken başvuru en güvenli yoldur.
Hoşgörü Süresi (Grace Period) Nedir?
Tasarımda hoşgörü süresi, tasarımcının ürününü kamuya sunduktan sonra dahi belirli bir süre içinde geçerli tescil başvurusu yapabilmesine imkân tanıyan bir istisnadır. Normalde önceden açıklanan bir tasarım yeniliğini yitireceği için tescil edilemez; hoşgörü süresi bu katı sonucu yumuşatır.
Bu süre, tasarımcının ürününü pazara test etmesine, fuarda tanıtmasına veya ön satış yapmasına rağmen koruma hakkını kaybetmemesini sağlar. Ancak bu bir güvence değil, dikkatle kullanılması gereken bir esnekliktir.
Türkiye'de 12 Aylık Süre
Türk hukukunda, tasarımı ilk kez kamuya sunan kişinin bu tarihten itibaren 12 ay içinde yaptığı tescil başvurusunda, kendi açıklaması yeniliği ortadan kaldıran bir engel sayılmaz. Bu 12 aylık süre, tasarımcıya nefes alanı tanır.
Yine de bu süre içinde yapılan açıklama, başkalarının aynı fikri geliştirip önce başvurması riskini tümüyle ortadan kaldırmaz. Hoşgörü süresi bir güvenlik ağıdır; tescili geciktirmenin bahanesi değildir.
Ülkeden Ülkeye Değişen Uygulama
Hoşgörü süresi konusunda ülkeler arasında önemli farklar vardır. Avrupa Birliği Türkiye'ye benzer biçimde 12 aylık bir süre tanırken, kimi ülkelerde bu süre daha kısadır ya da yalnızca sınırlı hâllerde uygulanır.
Bazı ülkelerde ise hoşgörü süresi hiç bulunmayabilir; bu ülkelerde tasarımın başvurudan önce herhangi bir yerde kamuya sunulmuş olması, koruma hakkını doğrudan ortadan kaldırabilir. Bu nedenle bir ülkede tanınan sürenin başka ülkede de geçerli olduğunu varsaymak tehlikelidir.
Neden Erken Başvuru?
Uluslararası koruma hedefleyen bir tasarımcı için en güvenli yol, tasarımı kamuya sunmadan önce başvuru yapmaktır. Böylece hoşgörü süresi tanımayan veya kısa tanıyan ülkelerde de hak kaybı riski ortadan kalkar.
Bir kez kamuya açılan tasarım, uluslararası planda geri alınamaz. Ürünü fuara götürmeden, tanıtmadan veya satışa sunmadan önce koruma stratejisini belirlemek, sonradan telafisi mümkün olmayan kayıpları önler.
Türk hukukunda tasarımı kamuya sunanlara, sunum tarihinden itibaren 12 aylık bir hoşgörü süresi tanınır ve bu istisna 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m.57'de düzenlenir. Avrupa Birliği'nde de benzer bir süre uygulanır; ancak bazı ülkelerde bu süre yok veya daha kısadır. Bu nedenle uluslararası korumada erken başvuru esastır.
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu — mevzuat.gov.trSonuç: Güvenli Yol Erken Başvurmaktır
Hoşgörü süresi değerli bir esneklik sağlar; ancak her ülkede farklı işlediği için ona güvenmek risklidir. En sağlam koruma, tasarımı kamuya sunmadan önce başvuru yaparak elde edilir.
Tasarımınızı tanıtmadan önce koruma aldınız mı?
Hak kaybı yaşamadan doğru başvuru zamanlamasını belirlemek için ekibimizle görüşün.
Bizimle iletişime geçin