Otomotiv Markası Hangi Sınıfta Tescil Edilir?

Otomotiv marka tescil sınıfı çekirdekte 12. sınıftır; taşıtlar ve yedek parçalar burada, motorlar 7, yağ ve yakıt 4, servis 37, satış 35. sınıfta korunur.

Otomotiv Markasının Ürün ve Hizmet Haritası

Otomotiv sektöründe marka, tek bir sınıfla değil birbirini tamamlayan ürün ve hizmet sınıflarıyla korunur. Otomobil, otobüs, römork, motosiklet ve bisiklet gibi kara taşıtları ile bunların kaportası, jantı, lastiği, koltuğu ve fren donanımı gibi yedek parçaları 12. sınıfta toplanır; sektörün ana ürün sınıfı budur. Aracın markası kadar parçanın üzerindeki marka da ticari değer taşıdığından bu başlık çoğu işletmede listenin ilk sırasında yer alır.

İçten yanmalı motorlar, motor parçaları, pompalar ve sanayi tipi makineler 7. sınıfta değerlendirilir. Motor yağı, gres, antifriz benzeri yağlayıcılar ile akaryakıt ve yakıt katkı maddeleri 4. sınıfta yer alır. Araç bakımı, onarımı, kaporta ve boya işleri ile lastik değişimi 37. sınıftaki hizmetlerdir. Araç ve parça satışını bir araya getiren galeri, bayilik ve çevrim içi mağaza faaliyeti 35, yük ve yolcu taşımacılığı ile araç kiralama ise 39. sınıfta korunur.

Çekirdek Sınıf ile Tamamlayıcı Sınıfların Ayrımı

Otomotivde çekirdek sınıf, işletmenin markasını fiilen taşıdığı nesneye göre belirlenir. Araç ya da yedek parça üretip kendi markasıyla piyasaya süren bir işletme için çekirdek 12. sınıftır; motor ve makine imalatı yapan için 7, madeni yağ ve akaryakıt üreten için 4. sınıf öne geçer. Yalnızca servis hizmeti veren bir işletmede ise çekirdek 37. sınıfa kayar. Bütçe tek bir sınıfa yetiyorsa tercih, markanın en çok göründüğü bu çekirdek başlıktan yana kullanılır.

Tamamlayıcılar, işin fiilen genişlediği yöne göre sıraya konur. Kendi ürettiği parçanın yanında başka markaların ürünlerini de satan işletmeler için 35. sınıf, filo taşımacılığı ya da araç kiralama yapanlar için 39. sınıf öne çıkar. Yetkili servis ağı kuran üreticiler 37. sınıfı erken almayı tercih eder. Bu başlıklar aynı anda alınmak zorunda değildir; faaliyet o alana fiilen girdikçe aşamalı olarak eklenerek maliyet zamana yayılabilir.

Otomotiv Marka Tescil Sınıfı Seçiminde Sık Yapılan Hatalar

En sık yapılan hata, yalnızca 35. sınıfa güvenmektir; çünkü bu sınıf perakende ve mağazacılık hizmetini korur, ürünün üzerindeki markayı değil. Sadece 35. sınıfta tescili bulunan bir yedek parça işletmesi, aynı ibarenin bir başkasınca parça ambalajında kullanılması hâlinde aradığı dayanağı bulamayabilir. Galeri ve bayilikle büyüyen markaların kendilerini yalnızca satıcı görüp ürün sınıfını atlaması, sektörde en yaygın kurgu hatasıdır.

İkinci hata, üretimi fason yaptıran işletmelerin kendilerini üretici saymamasıdır; parça hangi tesiste üretilirse üretilsin marka o işletmeye aitse ürün sınıfı gerekir. Üçüncü hata, servis hizmetiyle ürün üretimini tek başlık sanmaktır. Dördüncü hata, motor ve akaryakıt gibi kalemlerin araç sınıfı içinde sayıldığını varsaymaktır. Beşinci hata ise araç modeline ya da parça cinsine işaret eden tanımlayıcı ibarelerin ayırt edicilik yönünden değerlendirilmeden seçilmesidir.

Bayilik Ağı Büyürken ve İhracata Açılırken

Tescil kapsamı, bugünkü faaliyetle birlikte yakın dönem büyüme planına göre kurulmalıdır. Yedek parça imalatıyla başlayan bir marka kısa sürede servis ağı açabilir, ardından madeni yağ ya da iç aksesuar hattı ekleyebilir. Kapsam sonradan aynı başvuru içinde genişletilemediğinden, planda görünen alanların baştan değerlendirilmesi gerekir. Öte yandan hiç girilmeyecek başlıklarla listeyi şişirmek hem maliyeti artırır hem de ileride tartışmaya zemin hazırlar.

İhracat ve yurt dışı bayilik gündeme geldiğinde koruma ülkesel olduğundan hedef ülkelerde ayrıca tescil gerekir. Nice Anlaşması sınıflandırmayı ortaklaştırdığı için Türkiye için kurulan liste yurt dışı başvurularına iskelet oluşturur. Tescilli marka on yıl korunur ve onar yıllık dönemler hâlinde süresiz yenilenebilir; bu nedenle ihracat planı olan işletmelerin hedef pazarlarda önceden benzerlik araştırması yaptırması yerinde olur.

Otomotivde Ürün Sınıfı ile Hizmet Sınıfını Ayırmak

Otomotiv markasında doğru kurgu, üretilen ürün ile sunulan hizmeti ayırmakla başlar. Taşıtlar ve yedek parçalar 12, motorlar 7, madeni yağ ve akaryakıt 4. sınıfta korunur; bakım ve onarım 37, taşımacılık ve kiralama 39. sınıftaki hizmetlerdir. Bunların bir arada satışa sunulması ise 35. sınıftaki mağazacılık hizmetidir ve ürünün kendisini kapsamaz. Marka hakkının çerçevesi 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile çizilir, sınıflandırmada Nice Anlaşması esas alınır.

Sıkça Sorulan Sorular

Otomotiv markası için hangi sınıf temel sayılır?

Araç ya da yedek parça üretip kendi markasıyla satan işletmeler için temel sınıf 12. sınıftır. Motor ve makine imalatında 7, madeni yağ ve akaryakıtta 4. sınıf öne çıkar. Yalnızca bakım ve onarım hizmeti veriliyorsa çekirdek 37. sınıftır. Satış ve bayilik faaliyeti için 35. sınıf bunlara ek olarak değerlendirilir.

Oto yedek parça satıyorum, 35. sınıf tek başına yeter mi?

Yetmez. 35. sınıf perakende ve mağazacılık hizmetini korur, parçanın üzerindeki markayı değil. Kendi markanızı taşıyan yedek parça satıyorsanız 12. sınıfta tescil gerekir. Yalnızca başka markaların ürünlerini satan bir galeri ya da mağaza için 35. sınıf çekirdek olabilir; iki modelin birlikte yürütüldüğü hâllerde her ikisi de alınmalıdır.

Oto servis ve tamir markası hangi sınıfta tescil edilir?

Araç bakımı, onarımı, kaporta, boya ve lastik hizmetleri 37. sınıfta tescil edilir. Servis işletmesi aynı zamanda kendi markasıyla yağ, aksesuar ya da yedek parça satıyorsa 4 ve 12. sınıflar da gündeme gelir. Yalnızca hizmet verilen hâllerde 37. sınıf çekirdek kabul edilir, 35. sınıf ise ürün satışı için tamamlayıcı olur.